Sơn bị rỗ kim: Nguyên nhân và cách xử lý đúng
Sơn bị rỗ kim là lỗi kỹ thuật cần được chẩn đoán theo đúng biểu hiện trên bề mặt, vị trí phát sinh và từng lớp trong quy trình sơn. Nhiều lỗ rất nhỏ xuất hiện sau khi khô. Nếu chỉ phủ thêm sơn mà chưa xác định nguyên nhân, lỗi có thể xuất hiện lại hoặc làm hỏng sâu hơn các lớp bên dưới.

Hình minh họa dấu hiệu của lỗi sơn bị rỗ kim trên bề mặt sơn gỗ.
Cách nhận biết sơn bị rỗ kim
Quan sát dưới ánh sáng xiên, sau đó kiểm tra bằng mắt và tay tại vùng lỗi. Đối chiếu với tấm mẫu cùng loại nền để phân biệt lỗi này với các hiện tượng có biểu hiện gần giống.
- Lỗ cực nhỏ như đầu kim, thường xuyên qua lớp phủ
- không có vòng tách rộng như mắt cá
- thấy rõ dưới ánh sáng phản xạ
Nguyên nhân gây sơn bị rỗ kim
Các nguyên nhân dưới đây được sắp theo nhóm thường gặp tại xưởng. Một sản phẩm có thể đồng thời gặp nhiều hơn một nguyên nhân.
- Khí hoặc dung môi thoát qua màng đang se
- nền gỗ/MDF còn lỗ
- lớp lót chưa kín
- sấy hoặc thông gió quá mạnh làm mặt khô sớm
Cách xử lý sơn bị rỗ kim đúng tại xưởng
Luôn thử trên một vùng nhỏ hoặc tấm mẫu trước. Chỉ xử lý cơ học khi màng sơn đã đạt độ khô và độ cứng phù hợp.
- Đợi màng cứng
- chà mở miệng lỗ thay vì chỉ phủ kín phía trên
- làm sạch
- xử lý lại lớp lót tại vùng rỗ
- phun lớp mỏng và kiểm tra sau mỗi lớp
Cách phòng tránh sơn bị rỗ kim
- Làm kín nền xốp
- kiểm soát độ dày và thời gian thoát dung môi
- tránh tăng nhiệt/gió đột ngột
- kiểm tra tấm mẫu cùng nền
Điểm kiểm soát quan trọng: Làm kín nền xốp. Nên ghi thành tiêu chuẩn thao tác để các ca sản xuất thực hiện giống nhau.
Câu hỏi thường gặp
Lỗi này có thể xử lý cục bộ không?
Có thể nếu vùng lỗi nhỏ, lớp bên dưới vẫn ổn định và có thể tạo vùng chuyển tiếp không nhìn thấy. Với mặt lớn, màu trong hoặc độ bóng cao, nên làm thử trước vì vết nối dễ lộ dưới ánh sáng xiên.
Khi nào phải loại bỏ lớp sơn và làm lại?
Cần làm lại đến lớp ổn định khi lỗi nằm sâu, màng còn mềm, bám dính kém, tiếp tục biến đổi sau khi chờ khô hoặc tái xuất hiện ngay trên vùng vừa sửa.
Làm sao biết đã xử lý đúng nguyên nhân?
Tấm thử phải hết đúng biểu hiện nêu ở phần nhận biết, khô và bám chắc, đồng thời giữ ổn định sau thời gian chờ. Chỉ khi đó mới áp dụng quy trình đã điều chỉnh cho sản phẩm thật.
