Sơn bị bong tróc: Nguyên nhân và cách xử lý đúng
Sơn bị bong tróc là lỗi kỹ thuật cần được chẩn đoán theo đúng biểu hiện trên bề mặt, vị trí phát sinh và từng lớp trong quy trình sơn. Màng sơn bong theo mảng khỏi nền. Nếu chỉ phủ thêm sơn mà chưa xác định nguyên nhân, lỗi có thể xuất hiện lại hoặc làm hỏng sâu hơn các lớp bên dưới.

Hình minh họa dấu hiệu của lỗi sơn bị bong tróc trên bề mặt sơn gỗ.
Cách nhận biết sơn bị bong tróc
Quan sát dưới ánh sáng xiên, sau đó kiểm tra bằng mắt và tay tại vùng lỗi. Đối chiếu với tấm mẫu cùng loại nền để phân biệt lỗi này với các hiện tượng có biểu hiện gần giống.
- Màng sơn bong thành lá hoặc mảng, mặt dưới khá sạch
- mép bong tiếp tục lan khi cào
- có thể bong khỏi gỗ hoặc khỏi lớp lót
Nguyên nhân gây sơn bị bong tróc
Các nguyên nhân dưới đây được sắp theo nhóm thường gặp tại xưởng. Một sản phẩm có thể đồng thời gặp nhiều hơn một nguyên nhân.
- Nền bẩn/ẩm
- chà không tạo chân bám
- lớp trước chưa tương thích
- sơn trên gỗ còn co ngót hoặc bề mặt có sáp/dầu
Cách xử lý sơn bị bong tróc đúng tại xưởng
Luôn thử trên một vùng nhỏ hoặc tấm mẫu trước. Chỉ xử lý cơ học khi màng sơn đã đạt độ khô và độ cứng phù hợp.
- Thử bám dính quanh vùng để xác định phạm vi
- bóc bỏ đến nơi màng còn chắc
- xử lý sạch-khô-nhám nền
- dựng lại lớp lót và phủ sau khi mẫu bám đạt
Cách phòng tránh sơn bị bong tróc
- Đo/kiểm soát ẩm nền
- không chạm tay sau làm sạch
- tuân thủ nhám và thời gian phủ
- thử bám dính trước sản xuất
Điểm kiểm soát quan trọng: Đo/kiểm soát ẩm nền. Nên ghi thành tiêu chuẩn thao tác để các ca sản xuất thực hiện giống nhau.
Câu hỏi thường gặp
Lỗi này có thể xử lý cục bộ không?
Có thể nếu vùng lỗi nhỏ, lớp bên dưới vẫn ổn định và có thể tạo vùng chuyển tiếp không nhìn thấy. Với mặt lớn, màu trong hoặc độ bóng cao, nên làm thử trước vì vết nối dễ lộ dưới ánh sáng xiên.
Khi nào phải loại bỏ lớp sơn và làm lại?
Cần làm lại đến lớp ổn định khi lỗi nằm sâu, màng còn mềm, bám dính kém, tiếp tục biến đổi sau khi chờ khô hoặc tái xuất hiện ngay trên vùng vừa sửa.
Làm sao biết đã xử lý đúng nguyên nhân?
Tấm thử phải hết đúng biểu hiện nêu ở phần nhận biết, khô và bám chắc, đồng thời giữ ổn định sau thời gian chờ. Chỉ khi đó mới áp dụng quy trình đã điều chỉnh cho sản phẩm thật.
