Màu bị loang – Nguyên nhân và cách xử lý đúng
Màu bị loang: Nguyên nhân và cách xử lý đúng
Màu bị loang là lỗi kỹ thuật cần được chẩn đoán theo đúng biểu hiện trên bề mặt, vị trí phát sinh và từng lớp trong quy trình sơn. Bề mặt có mảng đậm nhạt không đều. Nếu chỉ phủ thêm sơn mà chưa xác định nguyên nhân, lỗi có thể xuất hiện lại hoặc làm hỏng sâu hơn các lớp bên dưới.
Hình minh họa dấu hiệu của lỗi màu bị loang trên bề mặt sơn gỗ.
Cách nhận biết màu bị loang
Quan sát dưới ánh sáng xiên, sau đó kiểm tra bằng mắt và tay tại vùng lỗi. Đối chiếu với tấm mẫu cùng loại nền để phân biệt lỗi này với các hiện tượng có biểu hiện gần giống.
- Mảng đậm nhạt không có ranh giới đều
- vệt có thể theo thớ gỗ, vùng chà hoặc vòng phun
- rõ hơn sau phủ bóng
Nguyên nhân gây màu bị loang
Các nguyên nhân dưới đây được sắp theo nhóm thường gặp tại xưởng. Một sản phẩm có thể đồng thời gặp nhiều hơn một nguyên nhân.
- Nền hút không đều
- chà nhám lệch cấp
- phun màu dồn cục
- vết keo/nhựa cản màu
- sửa màu cục bộ thiếu chuyển tiếp
Cách xử lý màu bị loang đúng tại xưởng
Luôn thử trên một vùng nhỏ hoặc tấm mẫu trước. Chỉ xử lý cơ học khi màng sơn đã đạt độ khô và độ cứng phù hợp.
- Không phủ thêm màu ngay lên điểm đậm
- đợi khô, xác định nguyên nhân nền
- chà/điều hòa lại bề mặt
- làm mẫu rồi phun màu mỏng, mở rộng chuyển tiếp hoặc làm lại trọn mặt
Cách phòng tránh màu bị loang
- Chuẩn hóa nhám và nền
- phát hiện keo/nhựa trước màu
- phun nhiều lượt nhẹ
- kiểm soát khoảng cách và chồng súng
Điểm kiểm soát quan trọng: Chuẩn hóa nhám và nền. Nên ghi thành tiêu chuẩn thao tác để các ca sản xuất thực hiện giống nhau.
Câu hỏi thường gặp
Lỗi này có thể xử lý cục bộ không?
Có thể nếu vùng lỗi nhỏ, lớp bên dưới vẫn ổn định và có thể tạo vùng chuyển tiếp không nhìn thấy. Với mặt lớn, màu trong hoặc độ bóng cao, nên làm thử trước vì vết nối dễ lộ dưới ánh sáng xiên.
Khi nào phải loại bỏ lớp sơn và làm lại?
Cần làm lại đến lớp ổn định khi lỗi nằm sâu, màng còn mềm, bám dính kém, tiếp tục biến đổi sau khi chờ khô hoặc tái xuất hiện ngay trên vùng vừa sửa.
Làm sao biết đã xử lý đúng nguyên nhân?
Tấm thử phải hết đúng biểu hiện nêu ở phần nhận biết, khô và bám chắc, đồng thời giữ ổn định sau thời gian chờ. Chỉ khi đó mới áp dụng quy trình đã điều chỉnh cho sản phẩm thật.